Onderzoek

Onderzoek is nodig om de juiste diagnose te stellen en de juiste behandeling te adviseren aan u als patiënt. De stappen van het diagnostisch proces zijn in het SchildklierNetwerk goed op elkaar afgestemd. Meestal komt u eerst op het spreekuur bij de medisch specialist en wordt daar bepaald welke onderzoeken wanneer uitgevoerd dienen te worden.

Bloedonderzoek
Bloedonderzoek is nodig om een goede diagnose te kunnen stellen van een schildklieraandoening. Allereerst wordt bij u  bloed afgenomen, waarna verschillende bloedwaarden op verzoek van de dokter onderzocht worden. Denk aan:

- TSH: schildklier stimulerend hormoon
- T4: thyroxine, een hormoon dat aangemaakt wordt door de schildklier
- T3: thyronine, een actief hormoon dat eveneens door de schildklier aangemaakt wordt
- FT4 en FT3: F staat voor 'free'(=vrij). Dit zijn de kleine beetjes hormonen die direct beschikbaar zijn in het bloed

Palpatie
Met palpatie wordt de hals onderzocht. De dokter gaat achter u staan en tast de hals af. U wordt gevraagd te slikken, omdat de schildklier dan beweegt. Bij dit palperen van de schildklier let de arts op de stevigheid, de beweeglijkheid, de samenhang met de huid of onderliggend weefsel, de grootte en eventuele knobbels. Soms luistert de arts of er een geruis is over de schildklier.

Echografie
Dit onderzoek wordt uitgevoerd door middel van geluidsgolven (ultrasoon geluid). Deze geluidsgolven zijn niet schadelijk en worden uitgezonden door een echoapparaat. Doel van het onderzoek is om de schildklier, lymfeklieren en de omliggende weefstels in beeld te brengen zodat eventuele afwijkingen opgespoord kunnen worden. Het gaat hierbij bijvoorbeeld om een vergroting van de schildklier en of deze knobbels bevat. En zo ja, hoe deze knobbels er uitzien. Verder wordt bekeken of de lymfeklieren in de hals vergroot zijn, omdat dit samen kan hangen met schildklierproblemen. 

U als patiënt hoeft zich niet specifiek voor te bereiden op het onderzoek en hoeft niet nuchter (niet gegeten en gedronken) te zijn. Het onderzoek vindt doorgaans plaats op de afdeling Radiologie van het ziekenhuis. Het onderzoek wordt uitgevoerd door een radioloog (in opleiding).

Foto 31 kl2

Echogeleide punctie
De mogelijkheid bestaat dat de radioloog in de schildklier of een lymfeklier iets ziet waar meer informatie over verkregen dient te worden. De radioloog kan dan besluiten om gelijk een punctie te doen tijdens het echografie-onderzoek. Dit gebeurt met een dunne naald. De radioloog zal onder echografische geleiding de te onderzoeken plek aanprikken en hieruit cellen proberen los te maken (biopt). Deze cellen worden via een dun slangetje dat aan het naaldje zit afgezogen. U ligt tijdens de biopsie op een bed met het hoofd achterover. Tijdens het afnemen van het biopt mag u niet slikken omdat de schidlklier dan beweegt. De punctie is doorgaans niet erg pijnlijk en er wordt dan ook geen verdoving gegeven. Na ongeveer een week is de uitslag van de punctie bekend en door de betrokken dokter in het team besproken. Tijdens de poliafspraak ontvangt u de uitslag.

Cytologisch onderzoek
Het afgenomen weefsel wordt na de punctie onderzocht door de patholoog in een laboratorium. De patholoog is onderdeel van de medische wetenschap dat oorzaken en het beloop van ziektes bestudeert. Bij aankomst op de pathologie worden de afgenomen cellen (die op een doorzichtig glaasje worden bewaard) voorzien van kleurstoffen. Zo kan de patholoog kijken naar alle details van de cellen en van het materiaal dat meekomt met de cellen. Op basis van losse cellen, maakt de patholoog een inschatting over wat voor type afwijking het is. Soms levert het onderzoek te weinig cellen om te onderzoeken en dan moet het onderzoek worden herhaald. Ook zijn er afwijkingen die niet helemaal kunnen worden vastgesteld met alleen losse cellen van een punctie. In dit geval is een diagnostische operatie nodig, waarbij de chirurg de helft van de schildklier verwijderd.

Foto 39 kl   Histologisch onderzoek

Histologisch onderzoek
Wanneer de patholoog verdachte cellen ziet, volgt er meestal een operatie. Het deel van de schildklier dat door de chirurg wordt verwijderd, gaat naar de patholoog die nauwkeurig zal kijken welk type tumor het precies betreft, hoe groot de tumor is en of de tumor helemaal verwijderd is. Indien de chirurg de lymfeklieren (het orgaan dat witte bleodcellen en antistoffen aanmaakt en de witte bloedcellen filtert) verwijdert, worden deze stuk voor stuk door de patholoog onderzocht of er uitzaaiingen van de schildkliertumor in zitten. Dit deel heet histologisch onderzoek. Het grote verschil is dat de patholoog niet kijkt naar 'losse cellen', maar dat het hele weefsel bekeken kan worden. Op basis van histologisch onderzoek kan bijna altijd exact de diagnose worden gesteld.

CT scan
CT staat voor 'computed tomography'. Dit is een onderzoek waarbij röntgenstraling wordt gebruikt om afbeeldingen van het lichaam te maken. Soms kiest de behandelend arts ervoor om voor de behandeling een CT-onderzoek te laten verrichten. Daarnaast kan na de behandeling een CT-scan gemaakt worden ter controle. Het onderzoek vindt plaats in een CT-scanner, een soort buis waarin u op een platte tafel ligt. De tafel schuift tijdens het onderzoek door de buis waarbij foto's van het lichaam gemaakt worden. De scan duurt niet lang, meestal een paar minuten. Tijdens het onderzoek krijgt de patiënt contrastmiddel toegediend via een bloedvat in de arm. Dit middel zorgt ervoor dat de bloedvaten en organen kleuren op de scan, zodat eventuele afwijkingen op de scan beter zichbaar worden.  De scan wordt vervolgens bekeken door een radioloog. Deze brengt hiervan verslag aan de behandelend arts.



MRI
MRI is een afkorting van de Engelse begrippen 'Magnetic Resonance Imaging'. Met behulp van een zeer sterk magnetisch veld en radiogolven worden door de MRI signalen in het lichaam opgewekt. Deze signalen worden door een antenne opgevangen en door een computer in beelden vertaald. U merkt niets van het magnetische veld. Dit onderzoek duurt tussen de 15 en 60 minuten. Tijdens het onderzoek ligt u in een MRI scanner, een soort tunnel die aan beide kanten open is. De radioloog beoordeelt het onderzoek en geeft de uitslag door aan de behandelend arts.


Afspraak maken 
Wilt u een afspraak maken in één van de ziekenhuizen aangesloten bij het SchildklierNetwerk? Klik dan op afspraak maken.